Canvas voorbereiden voor spuitbuskunst
Je zet een felle kleur op een nieuw doek en na een minuut ziet hij er dof en grauw uit. Of erger: de verf slaat door en aan de achterkant van het doek zit een vlek. Dat ligt niet aan je bus, maar aan wat er onder je verf zit. Canvas is van zichzelf poreus en zuigt de bindmiddelen weg voordat de kleur kan gaan liggen.
Een goede voorbereiding kost je een half uur en scheelt je een doek dat na een jaar craqueleert. Op hout, mdf en metaal geldt hetzelfde principe: eerst een stabiele, gesloten ondergrond, dan pas kleur.
Voorgeprepareerd canvas is niet klaar
De meeste kant en klare doeken zijn al voorzien van een fabrieksgrondlaag. Dat is voldoende om te schilderen met kwast en acryl, maar spuitverf gedraagt zich anders. Die komt in een dunne nevel aan en heeft veel minder materiaal om zich aan vast te zetten. Op alleen de fabrieksgrond zie je vaak:
- kleuren die minder verzadigd zijn dan uit de bus
- verf die in het weefsel zakt en de structuur van het doek laat zien
- doorslag naar de achterkant bij een natte laag
- meer bussen nodig voor dezelfde dekking
Eén tot twee extra lagen grondverf lossen dat op. Je sluit het weefsel en je kleuren komen er merkbaar feller op te staan.
Canvas voorbereiden in stappen
- Controleer de spanning. Een slap doek trilt onder de spuitdruk en geeft ongelijkmatige dekking. Span de wiggen in de hoeken van het spieraam aan of vervang het doek.
- Stof het doek af met een droge, pluisvrije doek. Geen water en geen reinigingsmiddel: canvas trekt krom van vocht.
- Zet een eerste grondlaag. Dat kan met een acrylgrondverf en een kwast of roller, of met een grondlaag uit een spuitbus voor een gladder resultaat zonder kwaststrepen.
- Laat volledig drogen en schuur licht met fijn schuurpapier van korrel 240 of hoger, alleen om het oppervlak te breken.
- Zet een tweede grondlaag haaks op de eerste. Nu is het weefsel dicht.
- Laat doorharden volgens het technisch informatieblad voordat je gaat spuiten. Te vroeg beginnen geeft hechtingsproblemen.
Werk je met een witte grondlaag, dan komen felle kleuren het best uit. Ga je vooral met donkere tinten werken, dan bespaart een grijze of zwarte grondlaag je lagen.
Sluit het doek af zodra je klaar bent. Welke soort vernis bij spuitverf past en waarom een verkeerde vernis je werk kan aantasten, staat in graffiti fixeren: welke vernis gebruik je?.
Andere ondergronden
| Ondergrond | Voorbereiding | Let op |
|---|---|---|
| Canvas | Ontstoffen, twee lagen grondverf | Niet nat maken |
| Hout | Schuren, stofvrij maken, hechtprimer | Knoesten eerst isoleren |
| Mdf | Kopse kanten extra gronden en schuren | Zuigt sterk, zwelt bij vocht |
| Metaal | Ontvetten, ontroesten, roestwerende primer | Vingervet blokkeert hechting |
| Kunststof | Ontvetten, licht opruwen, kunststofprimer | Zonder primer laat de laag los |
Hout. Schuur met korrel 180 tot 240, veeg stofvrij en zet een hechtprimer. Knoesten en harsplekken isoleer je eerst, anders slaan ze na verloop van tijd door de kleur heen.
Mdf. De vlakke kant is makkelijk, de kopse kanten zijn het probleem. Die zuigen als een spons. Zet daar twee tot drie lagen grondverf en schuur tussendoor tot ze net zo glad aanvoelen als het vlak.
Metaal. Ontvet altijd, ook als het paneel nieuw lijkt. Vet en vingerafdrukken zijn de meest voorkomende oorzaak van loslatende verf. Roest schuur je weg tot op het blanke metaal en behandel je met een roestwerende primer.
Twijfel je welke soort grondverf bij jouw materiaal hoort, kijk dan in welke primer gebruiken? Per ondergrond uitgelegd. Een multiprimer die op meerdere ondergronden hecht is handig als je met gemengde materialen werkt.
Waar het meestal misgaat
- Te dikke lagen ineens. Spuit dun en bouw op. Een dikke natte laag zakt in het weefsel en slaat door.
- Te dicht op het doek. Houd zo’n twintig tot dertig centimeter afstand, anders krijg je lopers en een verzadigde plek.
- Water op canvas. Doeken trekken krom en de spanning komt nooit meer helemaal terug.
- Verschillende basissoorten stapelen. Combineer oplosmiddelhoudende en watergedragen producten niet zomaar. Test op een reststuk.
- Piepschuim vergeten te beschermen. Werk je met schuim in je opbouw, dan lost dat op onder oplosmiddelhoudende verf. Hoe je dat voorkomt lees je in piepschuim spuiten zonder dat het oplost.
Spuit binnen alleen met goede doorstroming en draag een masker met dampfilter bij oplosmiddelhoudende producten. Een stofmasker helpt daar niet tegen. Wil je je basisuitrusting compleet maken, dan helpt beginnen met graffiti: dit heb je nodig.
Veelgestelde vragen
Moet je een voorgeprepareerd canvas nog gronden voor spuitverf?
Ja, één tot twee extra lagen grondverf zijn aan te raden. De fabrieksgrond is bedoeld voor kwastwerk en sluit het weefsel niet genoeg om een dunne spuitnevel egaal te laten dekken.
Waarom slaat mijn spuitverf door het canvas heen?
Omdat je te dik of te dichtbij spuit op een ondergrond die nog zuigt. Bouw op in dunne lagen, houd twintig tot dertig centimeter afstand en zorg voor een dichte grondlaag.
Welke grondverf gebruik ik op canvas?
Een acrylgrondverf met kwast of roller werkt prima, en een grondlaag uit een spuitbus geeft een gladder oppervlak zonder kwaststrepen. Kies wit voor felle kleuren en grijs of zwart als je vooral donker werkt.
Kan ik met spuitbussen op onbehandeld hout of mdf spuiten?
Dat kan, maar het resultaat wordt vlekkerig en je verbruikt veel meer verf. Schuur, maak stofvrij en zet een hechtprimer, en behandel bij mdf de kopse kanten extra.