Graffiti verwijderen van steen, hout en metaal
Je loopt ’s ochtends naar buiten en er staat een tag op je gevel, je garagedeur of het pand dat je beheert. De eerste neiging is er direct met een borstel en een fles schoonmaakmiddel op af te gaan. Doe dat niet meteen: welk middel werkt en wat je juist kapotmaakt, hangt af van de ondergrond.
Twee vuistregels vooraf. Hoe sneller je erbij bent, hoe makkelijker het gaat, want verse verf zit nog niet diep in de poriën. En test elk middel eerst op een onopvallend stukje, want een lichte plek waar je te agressief hebt gewerkt valt vaak meer op dan de tag zelf.
Bescherm eerst jezelf
Verfverwijderaars en graffitireinigers bevatten sterke oplosmiddelen. Ze tasten huid aan en de dampen zijn niet onschuldig.
- Draag chemicaliënbestendige handschoenen, geen dunne huishoudhandschoenen die snel doorlaten.
- Zet een veiligheidsbril op, want spatten komen vaker voor dan je denkt.
- Werk buiten of met goede doorstroming van lucht. Binnen heb je een masker met dampfilter nodig.
- Dek planten, bestrating en kozijnen af. Middelen die verf oplossen doen dat ook met je deurlak.
Per ondergrond: wat werkt
| Ondergrond | Aanpak | Waar je op moet letten |
|---|---|---|
| Baksteen en natuursteen | Graffitireiniger op gel- of pastabasis, laten intrekken, naspoelen | Poreus, verf trekt diep in, kans op schaduw |
| Beton | Reiniger, eventueel licht mechanisch nawerken | Ruwe beton houdt pigment vast |
| Geschilderd hout | Voorzichtig oplosmiddel of overschilderen | Reiniger haalt vaak ook de verflaag weg |
| Metaal | Oplosmiddel of afbijtmiddel, daarna ontvetten | Let op de laklaag bij gemoffeld metaal |
| Glas | Oplosmiddel en een scherper hulpmiddel | Krassen zijn onherstelbaar |
| Kunststof | Milde reiniger, altijd testen | Oplosmiddel kan het materiaal doen matten of vervormen |
Baksteen en beton
Dit is de lastigste categorie. Steen is poreus, dus het pigment zit niet op maar in het oppervlak. Een graffitireiniger in gelvorm blijft op verticale vlakken staan en krijgt tijd om in te werken. Laat hem inwerken volgens het technisch informatieblad, borstel met een niet-metalen borstel en spoel goed na.
Wees voorzichtig met afbijtmiddel op poreuze steen. Sterk afbijtmiddel kan het bindmiddel in zachte baksteen of kalkzandsteen aantasten, waardoor het oppervlak gaat poederen of verkleuren. Wil je toch afbijten, gebruik dan afbijtmiddel in spuitbus op een klein testvlak en beoordeel het na een dag. Hoe je afbijtmiddel doseert en afvoert, staat in afbijtmiddel gebruiken op oude verf.
Hogedruk is populair maar riskant. Een smalle straal op hoge druk spoelt de voegen uit en maakt de steen ruwer, waardoor een volgende tag er nog dieper in trekt. Houd afstand, kies een brede sproeikop en blijf bewegen. Bij oude en monumentale gevels laat je dit beter aan een gespecialiseerd bedrijf over.
Geschilderd hout
Hier heb je een keuze te maken. Een oplosmiddel dat de graffiti aanvalt, valt meestal ook de verf eronder aan, zeker als die watergedragen is. Vaak is licht schuren en het vlak opnieuw schilderen praktischer dan de tag eruit krijgen. Bij onbehandeld hout trekt het pigment in de nerf en is schuren de enige echte oplossing.
Metaal
Metaal is dankbaar werk. Een reiniger in spuitbus of een oplosmiddel haalt verse spuitverf er vaak vlot af. Werk met een zachte doek en herhaal in plaats van hard te boenen. Is het metaal gemoffeld of gelakt, test dan eerst, want een sterk oplosmiddel kan de laklaag matten. Ontvet na afloop, anders hecht een nieuwe laklaag slecht.
Glas en kunststof
Glas verdraagt vrijwel elk oplosmiddel. Zit er verf op die niet loskomt, dan steek je hem met een vlak schrapertje af, in één richting en met beleid. Op gecoat of gefolied glas doe je dat niet.
Kunststof is precies andersom: chemisch het zwakste materiaal in dit rijtje. Aceton en sterke verdunners laten kunststof matten, verkleuren of zelfs oplossen. Begin met een milde reiniger en test op de onderkant.
Voorkomen is goedkoper
Is je gevel vaker doelwit, dan is een anti-graffiticoating het overwegen waard. Zo’n coating vormt een beschermlaag waardoor verf niet in de poriën trekt. Bij de opofferende variant gaat de coating er samen met de graffiti af en breng je hem daarna opnieuw aan. Bij de permanente variant blijft de coating zitten en veeg je graffiti er meerdere keren af. Beide werken alleen op een schone, droge ondergrond.
Beheer je een pand waar regelmatig gespoten wordt, dan helpt het soms om het gesprek aan te gaan. Veel gemeenten hebben aangewezen wanden waar wel gespoten mag worden, zie waar mag je legaal graffiti spuiten?. Voor eigen werk dat je juist wilt behouden, lees graffiti fixeren: welke vernis gebruik je?.
Veelgestelde vragen
Hoe krijg ik graffiti van een bakstenen muur zonder schade?
Gebruik een graffitireiniger in gelvorm, laat hem inwerken en borstel na met een niet-metalen borstel. Test eerst op een klein vlak, en vermijd sterk afbijtmiddel en smalle hogedrukstralen omdat die de steen en de voegen aantasten.
Kan ik hogedruk gebruiken om graffiti te verwijderen?
Alleen met beleid. Houd afstand, gebruik een brede sproeikop en blijf bewegen, anders spoel je voegen uit en maak je de steen ruwer, waardoor een volgende tag er nog dieper in trekt.
Werkt aceton tegen graffiti?
Op glas en onbehandeld metaal vaak wel, maar op kunststof, gelakt metaal en geschilderd hout tast aceton de ondergrond mee aan. Test het altijd eerst op een onopvallende plek.
Wat als de tag al maanden zit?
Dan is de verf doorgehard en dieper ingetrokken, waardoor je meerdere behandelingen nodig hebt. Reken bij poreuze steen op een lichte schaduw, en overweeg het vlak daarna te coaten.