Schuurmateriaal

Wat doet schuurmateriaal?

Schuurmateriaal is alles waarmee je met harde slijpkorrels een dun laagje van een oppervlak wegneemt: schuurpapier, schuurlinnen, schuurgaas, schuurvlies, sponzen en schijven. Grove korrels halen snel roest, oude lak of overtollige plamuur weg, fijne korrels maken het oppervlak steeds gladder. Zo wordt een ondergrond vlak, schoon en net ruw genoeg voor primer en lak. Welk materiaal je pakt, hangt af van je werkstuk, de vorm ervan en hoe glad het resultaat moet worden.

Wat betekent de P-korrel?

De P die voor het getal staat, zoals bij P80 of P400, verwijst naar de Europese FEPA-norm, die ook is vastgelegd in ISO 6344. Het getal gaat terug op de zeven waarmee de korrels worden gesorteerd: hoe meer mazen per inch, hoe kleiner de korrels die erdoor passen. Dus: hoe hoger het getal, hoe fijner het schuurmiddel. Bij P40 zijn de korrels gemiddeld ruim 0,4 mm groot, bij P400 nog maar ongeveer 0,035 mm.

Let op: een getal zonder P hoort soms bij een andere schaal, zoals de Amerikaanse. Tot ongeveer korrel 220 komen die redelijk overeen, bij fijnere korrels lopen ze flink uiteen.

Korrelgids: welke P-korrel voor welke klus?

Werk altijd van grof naar fijn en stop bij de korrel die past bij de laag die erna komt.

• P40 tot P80 (grof): roest, oude verf en lak verwijderen en een werkstuk grof in vorm schuren.
• P120 tot P180 (middel): plamuur vlak schuren en kaal hout glad maken.
• P240 tot P400 (fijn): bestaande lak opruwen, tussenschuren en de ondergrond klaarmaken voor primer.
• P400 tot P600 (fijn): primer en filler glad schuren voordat je gaat aflakken.
• P800 tot P1500 (zeer fijn): overgangen en blanke lak schuren bij een spotrepair.
• P2000 tot P3000 (ultrafijn): nat afwerken, als laatste stap voordat je gaat polijsten.

Tip: elke korrel moet de krassen van de vorige wegwerken. Houd als vuistregel aan dat het volgende getal hooguit anderhalf keer zo hoog is, zoals P80, P120, P180 en P240. Spring je van P80 direct naar P240, dan zie je de diepe krassen later door je lak heen.

Soorten schuurmateriaal: papier, gaas, vlies of schijven

• Schuurpapier: de allrounder voor hout, lak, plamuur en metaal. Voor handwerk kies je vellen schuurpapier of een rol schuurpapier die je zelf op lengte knipt.
• Waterproof schuurpapier: voor nat schuren van lak, primer en blanke lak. Het schuurt gladder en loopt minder snel vol. Bekijk het schuurpapier voor nat schuren.
• Schuurgaas: een open net waardoor het stof over het hele oppervlak de afzuiging in gaat. Schuurgaas loopt daardoor nauwelijks dicht.
• Schuurvlies: soepel vlies van kunststofvezels dat lak matteert in hoeken en profielen zonder erdoorheen te schuren. Omdat het meebuigt, schuur je er geen plamuur mee vlak. Rood is grover, grijs fijner.
• Schuursponzen en softback pads: schuurmiddel op schuim dat meebuigt met rondingen. Je vindt ze bij de schuurpads en schuurblokjes.
• Schuurbanden: voor de bandschuurmachine en de bandvijl. Met schuurbanden werk je snel en grof aan hout, metaal en lasnaden.
• Schuur- en slijpschijven: kleine schijven voor de boormachine, zoals 3M Roloc, Clean & Strip en de bristle disc. Met deze schijven voor roest en lak kom je waar papier tekortschiet. Ga bij roest door tot je blank metaal ziet en schuur daarna na met P120 tot P240 voordat je primert.

Met de hand of met de machine?

Met de hand heb je het meeste gevoel, handig voor kleine reparaties, randen en het laatste fijne werk. Vouw het papier om een schuurblok of pak een schuurspons, dan duw je met je vingertoppen geen groeven in het oppervlak.

Voor grotere vlakken is een machine sneller en vlakker. Een excenterschuurmachine werkt met ronde schijven van 125 of 150 mm met klittenband en afzuiggaten, een deltaschuurmachine komt in hoeken en een vlakschuurmachine is sterk op rechte vlakken. Zorg dat het gatenpatroon van je schuurpapier past bij de zool. Een zachte interface pad helpt bij rondingen en beschermt je steunschijf.

Schuren bij autoschade en spuitwerk

Bij lakherstel aan je auto draait alles om de volgorde: schade en plamuur vlak met P80 tot P180, primer of filler met P400 tot P600 en de overgang naar de oude lak met P800 of fijner. Stofjes in de blanke lak werk je nat weg met P1500 tot P3000, daarna polijst je. Meer daarover lees je bij het schuurpapier voor autolak. Moet je eerst deuken vullen? Kijk dan bij plamuur en vulmiddelen.

Kunststof delen, zoals een bumper, schuur je alleen fijn: met P240 tot P400 of met fijn schuurvlies. Een grovere korrel trekt op zachte kunststof pluisjes los, en die blijf je door de lak heen zien. Ontvet het deel daarna goed en begin met een kunststof primer voordat de kleur erop gaat.

Tips voor een strak schuurresultaat

• Ontvet voor en na het schuren. Anders schuur je vet en siliconen de krassen in, met kraters in de lak als gevolg.
• Druk niet te hard. Dan wordt het papier warm, loopt het dicht en krijg je diepe krassen.
• Vervang op tijd. Papier dat glad aanvoelt of vol zit, poetst alleen nog.
• Gebruik een schuurgids. Een dun nevellaagje in een contrastkleur, zoals de zwarte schuurgids van Motip, laat na het schuren zien waar nog putjes of krassen zitten.

Veilig schuren

Schuurstof van lak, plamuur en hout is fijn en blijft lang hangen. Werk met afzuiging of buiten en draag een stofmasker: FFP2 vangt minimaal 94 procent van de deeltjes op, FFP3 minimaal 99 procent. Geschikte maskers en filters vind je bij persoonlijke bescherming. Bij machinaal schuren hoort ook een veiligheidsbril, en bij een bandschuurmachine gehoorbescherming.