Effect lak

Wat is effectlak?

Effectlak is lak met speciale pigmenten of vulstoffen die een zichtbaar of voelbaar effect geven: een reflectie, een patroon of een structuur. Waar gewone lak vooral egaal moet dekken, draait het bij effectlak om de manier waarop het licht op het oppervlak valt of hoe het aanvoelt. Daardoor vraagt elk effect een eigen ondergrond en een eigen techniek. Kleur zonder effect vind je in het spuitbussenoverzicht.

Welke effectlakken zijn er?

• Chroom: een spiegelende metaallook voor sierdelen en decoratie.
• Glitter en hologram: heldere lak met fonkelende deeltjes, van goud en zilver tot regenboogkleuren.
• Marmer: een geaderd steenpatroon, vaak gemaakt in een waterbad.
• Roest: een doorleefde roestlook zonder echte corrosie. Meer uitleg vind je bij het roesteffect.
• Hamerslag: een gehamerd metaalpatroon dat oneffenheden verbergt, veel gebruikt op machines, gereedschapskisten en hekwerk.
• Structuur en textuur: een ruwe, korrelige laag die je voelt als je eroverheen strijkt. Ook die verbergt oneffenheden, maar hij oogt heel anders dan hamerslag. Denk aan de textuur- en structuursprays van Motip, Dupli-Color en Montana.
• Graniet: een gespikkelde steenlook voor bloempotten, beelden en decoratie.
• Craquelé: een toplaag die tijdens het drogen barst, waardoor de kleur eronder in een netwerk van scheurtjes zichtbaar wordt.
• Glaseffecten: melkglas en frosted glass maken glas mat en doorschijnend. De Glass to Mirror Converter van MTN maakt van helder glas een spiegel.

Daarnaast staan hier nalichtende sprays zoals Montana Nightglow en MTN Wepro Luminous Paint. Lees daarover meer bij glow in the dark spray.

Basis en afwerking per effect

Elk effect vraagt zijn eigen ondergrond en afwerking:

• Chroom: spuit op een gladde, hoogglans zwarte basis die volledig is uitgehard. Een blanke lak laat je liever weg, want die maakt het effect doffer.
• Glitter: spuit eerst een basiskleur die je mooi vindt. Een blanke lak erover zet de deeltjes vast.
• Marmer: begin met een egale basiskleur, meestal wit of zwart. Met blanke lak erover krijgt het patroon diepte en bescherming.
• Roest: werk op een primer met een donkerbruine basis en houd de look intact met een matte blanke lak.
• Hamerslag: spuit op schoon, ontvet metaal of op een primer. Een blanke lak is meestal niet nodig, en dat geldt ook voor structuurlak.
• Craquelé: zet de barstende toplaag op een contrasterende basiskleur en spuit pas blanke lak als alles volledig droog is.

De fabrikant geeft op de bus aan welke primer en toplaag bij een effect horen. Die aanwijzing gaat altijd voor. Kijk daar ook of een effect buiten kan: hamerslag en structuur kunnen vaak goed tegen weer en wind, terwijl decoratieve effecten zoals chroom en glitter vooral voor binnen bedoeld zijn. Buitenwerk rond je af met een blanke lak die daarvoor geschikt is.

Zo breng je een effectlak aan

• Oefen eerst: spuit op karton of een restje. Bij effectlak maakt de afstand veel meer uit dan bij een effen kleur.
• Dun of juist vol: chroom, glitter en metallic spuit je dun en nevelig. Hamerslag en structuur vragen vaak een vollere laag, omdat het patroon ontstaat terwijl de lak vloeit en droogt.
• Blijf schudden: glitter, korrels en metaalschilfers liggen na een tijdje op de bodem. Schud tot je zeker weet dat alles weer verdeeld is, ook tussen de lagen.
• Rondom spuiten: zet kleine objecten op een draaiplateau of hang ze op, zodat je overal even dik spuit.
• Goede basis: kale ondergronden krijgen eerst een grondlaag uit de primers, kunststof een primer voor kunststof. Op piepschuim is een speciale primer nodig, omdat lak op oplosmiddelbasis dat materiaal aantast.
• Werkplek: effectnevel reikt ver. Dek je omgeving af met afdekfolie en werk in een geventileerde ruimte.

Effecten combineren

Veel effecten worden mooier in combinatie: een marmerblad met een gouden rand, glitter over een metallic basis of craquelé over een felle kleur. Plak de delen af die hun eigen effect moeten houden en laat elke laag goed drogen voordat je verdergaat. Zoek je ideeën voor vazen, lijsten en kerstdecoratie, kijk dan bij de decoratieve spuitbussen en effecten. Sprays met een praktische functie, zoals witgoedlak en schoolbordverf, staan bij de specials, en metallic kleuren zonder spiegel bij metallic.